Verontruste ANWB leden

Actie Milieudefensie bij Eerste Kamer; daaronder petitie met tien argumenten en tien wetenschappers tegen de Spoedwet

Spoedwet Wegverbreding

Senatoren uitgedaagd geld te smijten in bodemloze put

(14 mei 2003) Voorafgaand aan de stemming over de Spoedwet Wegverbreding in de Eerste Kamer daagt Milieudefensie de leden van de Vaste Kamercommissie voor Verkeer en Waterstaat uit geld te smijten in een bodemloze put, f te investeren in openbaar vervoer. Volgens Milieudefensie leidt de aanleg van meer rijbanen tot groei van het autoverkeer, waardoor luchtvervuiling en herrie toenemen. Bovendien helpt wegverbreding niet tegen files. De actie van Milieudefensie vindt plaats op het Binnenhof, dinsdag 20 mei om 13.00 uur.

De senatoren krijgen van Milieudefensie een zak geld uitgereikt en kunnen deze zak geld in een ter plekke opgerichte bodemloze put gooien (meer asfalt) of spenderen aan het openbaar vervoer, gesymboliseerd door een vier meter lange trein. Albert ten Kate van Milieudefensie overhandigt de Kamerleden een petitie met argumenten tegen de Spoedwet en citaten van tien wetenschappers, die het nut van meer asfalt als remedie tegen files bestrijden. Niet alleen deskundigen, zelfs verkeersminister De Boer erkent dat de aanleg van spitsstroken op termijn slechts leidt tot het verschuiven van files naar andere plekken.

Wat: Milieudefensie daagt senatoren uit geld te smijten in bodemloze put

Waar: Binnenhof, Den Haag, bij ingang Eerste Kamer

Wanneer: Dinsdag 20 mei, 13.00 uur

Wie: Milieudefensie en de leden van de Vaste Commissie voor V&W van de Eerste Kamer

De Spoedwet moet het mogelijk maken 150 kilometer spitsstrook versneld aan te leggen. De Boer wil daar 380 miljoen euro voor uittrekken. Dat geld kan volgens Milieudefensie beter besteed worden aan achterstallig onderhoud bij het spoor. De Boer erkent weliswaar dat het rijk haar verantwoordelijkheid als beheerder van spoor en bovenleidingen onvoldoende neemt, maar weigert het benodigde extra geld te investeren.

Voor de Spoedwet wordt de Wet Geluidhinder opzij gezet. Het is voor de meeste projecten in de Spoedwet geheel onduidelijk of en wanneer er geluidsmaatregelen worden genomen. 'De spoedwet confronteert omwonenden van snelwegen met meer herrie en luchtvervuiling en lost niks op,' aldus Albert ten Kate. 'Juist in deze bezuinigingstijd moet deze Spoedwet worden geschrapt. Zelfs clubs als de ANWB en VNG hebben grote twijfels over het nut. Daarbij zullen de stevig beperkte inspraakmogelijkheden de kloof tussen politiek en burger alleen maar vergroten.'

Voor meer informatie:

Persvoorlichting Milieudefensie, 020 5507 333, dinsdag ter plekke: 06 29593872 De petitie (zie tekst hieronder) is ook te vinden op: www.milieudefensie.nl/verkeer

PETITIE SPOEDWET WEGVERBREDING

Tien argumenten en tien wetenschappers tegen de Spoedwet

Tien argumenten

1. Bezuinigingsmogelijkheid. Het uitvoeren van de projecten in de Spoedwet kost 380 miljoen euro. CDA, VVD en D66 zoeken bezuinigingsmogelijkheden. De Eerste Kamer kan hen vandaag helpen door tegen deze Spoedwet te stemmen.

2. Weinig maatschappelijke steun. Grote organisaties hebben uitdrukkelijk hun twijfels uitgesproken. Erg nuttig wordt de wet dus niet gevonden. De ANWB: 'Door het ontbreken van structurele oplossingen dreigen de maatregelen van deze wet zelfs onderdeel van het probleem te worden.' De Vereniging van Nederlandse Gemeenten: 'Door de aangekondigde maatregelen dreigen er straks grote knelpunten te gaan ontstaan aan de rand van de steden en de stedelijke gebieden. Het verkeer loopt daar vast. Ook zal de leefbaarheid in het geding komen. [...] Wij achten deze manier van aanpak van de voorgestelde wegverbredingen volstrekt onjuist en onaanvaardbaar.'

3. Maatschappelijke kosten. Er is niet becijferd met hoeveel de jaarlijkse maatschappelijke kosten van geluidshinder en de luchtvervuiling toenemen door de Spoedwet. Volgens het adviesbureau CE bedragen de maatschappelijke kosten van het wegverkeer jaarlijks nu al ruim 5 miljard euro. De kosten voor de volksgezondheid vormen de grootste post van dit bedrag.

4. Meerkosten, of veel meer lawaai? Geluidsmaatregelen zijn niet betrokken bij het bedrag van 380 miljoen euro. De Spoedwet kost dus veel meer. De Wet Geluidhinder is voor een groot aantal van de projecten in de Spoedwet opzij geschoven. Er is geen harde garantie dat er geluidsmaatregelen worden genomen, terwijl het autoverkeer door de Spoedwet wordt gestimuleerd. Voor de B en C-projecten in de Spoedwet hebben alle passages over financiering van geluidsmaatregelen een open einde. In verband met de financile krapte de komende jaren, is het erg onzeker of de hoogst noodzakelijke geluidsmaatregelen er komen.

5. Spoor verdient prioriteit. De overheid heeft het achterstallig onderhoud bij het spoor op laten lopen tot ruim 1,5 miljard euro. Dit geld is nodig om de betrouwbaarheid van het Nederlandse spoorstelsel niet verder te laten afglijden. De overheid is verantwoordelijk voor minstens de helft van de vertragingen op het spoor.

6. Voorkom nieuwigheden met nog meer financiele risico's. Half mei werd bekend dat er voor de spoortunnel bij Delft nog 100 miljoen, te betalen door het Rijk, nodig is. In Limburg wil Rijkswaterstaat zelfs 30 miljoen euro bezuinigen door, zeer onveilig, geen vluchtstroken in een nieuwe tunnel voor de A73 aan te leggen. Dit is maar een greep uit mogelijke kostenoverschrijdingen bij lopende projecten. Denk ook aan de Betuwelijn en de HSL-Zuid. Nieuwe projecten starten met extra financiele risico's [de Spoedwet heeft deze volop] is zeker in deze bezuinigingstijd niet zinvol.

7. Luchtkwaliteit. Het demissionaire kabinet wil uitstel van de Europese luchtkwaliteitseisen voor stikstofdioxide en fijn stof. De eisen zouden niet haalbaar zijn. Het aantal omwonenden dat wordt blootgesteld aan serieuze luchtvervuiling, neemt toe door de Spoedwet. Een aantal beoogde wegaanpassingen vindt plaats bij snelwegen met veel omwonenden. Voorbeelden zijn de A9 door Badhoevedorp, de A12 door Voorburg en de A27 bij De Bilt. Na enige tijd ontstaan hier weer files, maar dan met een bredere rij auto's. Het ministerie van Verkeer en Waterstaat verwacht in haar rapport `Knelpunten voor de leefomgeving op het snelwegennet' van april 2002 de Europese eisen voor stikstofdioxide op deze wegen niet te halen. Dat was nog vr het besluit het aantal rijstroken te vergroten.

8. Gezondheid. De Europese eisen voor luchtkwaliteit zijn er in het belang van de volksgezondheid. Volgens een in okober 2002 uitgebracht breed Nederlands onderzoek [door de Universiteit Utrecht, Universiteit Maastricht, RIVM en TNO Zeist] hebben mensen die binnen 100 meter van een snelweg wonen, twee keer zoveel kans te overlijden aan hart- en longaandoeningen, ten opzichte van mensen die een gemiddelde concentratie vervuilde lucht inademen. Het gaat hier om een twee jaren eerder overlijden.

9. Extra broeikasgassen. De Spoedwet is een stimulans voor het autoverkeer. De OECD tikte Nederland recentelijk nog op de vingers, omdat het, vooral door het groeiende autoverkeer, geen voortgang boekt met de bestrijding van het broeikaseffect. De Nederlandse uitstoot van CO2 daalde de afgelopen tien jaren in het geheel niet. Nederland haalt zelfs het Kyoto-verdrag niet.

10. Vergroting kloof met burgers. Door invoering van de Spoedwet kunnen burgers en andere belanghebbenden nog maar een keer hun zegje doen. Dit moet dan zelfs binnen vier weken. De inspraak wordt hiermee een zaak van specialisten en vergroot de kloof tussen de burger en de politiek. De beperkte inspraakrechten vergroten de kans op uitvoering van projecten die achteraf weinig zinnig worden bevonden. Helaas is het risico dat Nederlandse politici een erg grote ambitie hebben om een project gerealiseerd te krijgen en hierbij nut en noodzaak enigszins uit het oog verliezen, niet uit te sluiten. Juist de inspraak van burgers kan dit fenomeen tegengaan.

Tien wetenschappers

1. 'Verbreding van bestaande en aanleg van nieuwe snelwegen lost het fileprobleem niet op, zeker niet wanneer prijsmaatregelen als een kilometerheffing taboe wordt verklaard. Door enkel te investeren in wegaanleg nemen de kansen op files zelfs toe'. 'De onderbouwing van de spoedwet wegverbreding is te zwak en onvolledig: de inschatting van de effecten op congestie is veel te rooskleurig, en het blijft onduidelijk of de kosten opwegen tegen de verwachte baten'. Prof. Bert van Wee en Kars Geurs, RIVM, onderbouwing spoedwet wegverbreding zwak, 14/2/2003..

2. 'Met de aanleg van meer asfalt zijn we decennialang bezig geweest. Dat heeft alleen maar meer vraag uitgelokt'. 'Het is bijna de communistische planeconomie. Centraal meer aanbod genereren en dan maar zien hoe de vraag zich aanpast. Als je wegen uitbreidt lopen ze vol. Dat is bewezen.' '[Het is] een open uitnodiging aan alle Nederlanders: ga autorijden'. Dr. Erik Verhoef, vervoerseconoom aan de Vrije Universiteit Amsterdam, NRC/Handelsblad 30/5/2002 en Financieel Dagblad 31/5/2002

3. 'Kortzichtig en populistisch'. 'Pim Fortuyn heeft tegen mij persoonlijk gezegd dat hij het gebruik van [...] ICT-methoden veel eerder als oplossing van de files ziet dan het bouwen van asfalt en beton. Ik ben ervan overtuigd dat dit met Pim nooit was gebeurd'. Prof. Ir. Roel Pieper, hoogleraar Universiteit Twente over de kabinetsplannen in Trouw, 13/6/2002

4. 'Straks kun je op de snelweg misschien doorrijden, maar kun je nog steeds de stad niet in. [...] [H]et bouwen van bredere wegen is een optische manier om iets aan het fileprobleem te doen. De files worden korter, de reistijd niet'. Marten Janse, verkeersdeskundige TNO, Trouw 31/5/2002

5. 'We moeten leren leven met de file. We kunnen het probleem niet oplossen, alleen dragelijker maken'. Prof. dr. Ir. Arjan van Binsbergen, TU Delft, Trouw 31/5/2002

6. '[...] [D]e aanleg van nieuwe, of de verbreding van bestaande wegen duurt niet alleen erg lang, maar biedt ook slechts weinig soelaas. Uit onafhankelijk onderzoek blijkt dat meer wegcapaciteit in de spitsuren extra verkeer in de spits oproept, waardoor de effectiviteit van die aanpak gering is' Uit een brief van 43 economen aan minister Netelenbos, 8/3/1999

7. '[...] [H]et valt niet te ontkennen, zowel op basis van de theorie van de systeemdynamica als de lessen uit andere landen [zoals de Verenigde Staten] dat meer weginfrastructuur leidt tot brede files en verplaatsing van bottlenecks naar knooppunten en op- en afritten bij steden. Het vergroten van het aanbod roept namelijk een latente vraag op. Mensen verlaten het openbaar vervoer en gaan toch weer met de auto of gaan toch weer in spitstijden reizen terwijl ze dat nu niet deden. Wim Hafkamp, hoogleraar Milieukunde, Erasmus Universiteit Rotterdam en lid van de VROM-raad en de Raad voor Verkeer en Waterstaat. Advies aan de minister van Verkeer en Waterstaat `Even stilstaan bij personenmobiliteit', KPMG, oktober 2002

8. '[...] [I]k verwacht niet dat de files noemenswaardig verminderen door wegverbreding. Vroeg of laat zal het bedrijfsleven zien dat prijsbeleid nuttig en nodig is. Zeker wanneer duidelijk wordt dat de totale reiskosten niet of nauwelijks toenemen'. Prof. Piet Rietveld, hoogleraar vervoerseconomie van de Vrije Universiteit in Natuur en Milieu oktober 2002

9. 'Provinciale wegen, toegangs- en uitvalswegen naar en van de steden; ze leiden allemaal naar de snelweg. Dr ontstaan de fileproblemen, niet op de snelweg zelf'. Henk Tromp, strategisch adviseur bij Goudappel Coffeng [gespecialiseerd in verkeer], Trouw 31/5/2002

10. 'Het is onzin om te denken dat we ooit van de files afkomen door almaar meer asfalt en beton aan te leggen. [...] Probleem van de overvolle wegen zijn niet de snelwegen, ook al lijkt dat zo, maar de steden'. Pim Fortuyn, De puinhopen van Paars, 2002

Milieudefensie / Friends of the Earth Netherlands - Campagne Verkeer

De Week van de Vooruitgang: 16 t/m 22 september 2003, Groenlicht voor Duurzame Mobiliteit Wie verder denkt kan alle kanten op

Postbus 191999, 1000 GD AMSTERDAM 020 - 5507300 www.milieudefensie.nl


Verontruste ANWB-leden 2003

Postbus 1357, 6501 BJ Nijmegen / Giro nr 3939025

Commentaar en kopij per E-mail aan: erik.vandijk@consunet.nl


Terug naar eerste pagina